1/5/14

Ναπολέων Σουκατζίδης: Αξεπέραστο πρότυπο ηθικής στάσης και ηρωισμού


“Ο Σουκατζίδης, γεννημένος το 1909, ήταν   εμποροϋπάλληλος και ήταν από το 1936 ανάμεσα στους κομμουνιστές κρατούμενους της Ακροναυπλίας που τον Απρίλιο του 1941 «κληροδοτήθηκαν» από την ελληνική κυβέρνηση στους Γερμανούς (ουσιαστικά μια πράξη εσχάτης προδοσίας για την οποία δεν λογοδότησε ποτέ κανένας – φυσικά). Οι Ναζίαντιμετώπισαν τους κρατούμενους στην κυριολεξία ως εφεδρεία προς εκτέλεση” ....

“Η ιστορία της Κατοχής είναι γεμάτη με ανείπωτες τραγωδίες, με σημεία απίστευτου ηρωϊσμού και φριχτής καταβαράθρωσης των ανθρώπινων αξιών – κι είναι επόμενο, στους καιρούς των άκρων δοκιμάζονται τα όρια των ανθρώπων. Στ’ αλήθεια τι θα πει «ζω», τι θα πει «είμαι παρών»; Σκέφτομαι πολλές φορές το εάν και πόσο κατά βάθος ικανοποιήθηκαν οι Έλληνες της Θεσσαλονίκης στο Ολοκαύτωμα των Εβραίων συμπολιτών τους ή, έστω, κατά πόσο σκέπασαν την εξόντωση με την σιωπή τους καθώς βολεύτηκαν από αυτήν. Σκέφτομαι αυτό που διάβασα στο συγκλονιστικό αφήγημα του Γιώργου Ιωάννου «13-12-1943» που περιγράφει ένα προσκύνημα στον χώρο των 1300 εκτελεσμένων των Καλαβρύτων: κάποιος από το πλήθος που αποχωρεί φωνάζει, «καλά τους έκαναν’ αφού οι άλλοι σκότωσαν στρατιώτες του κατακτητή». Στα αλήθεια ποιος από το πλήθος προφέρει τούτη την κουβέντα; Μηπώς είναι κοντύτερά μας από όσο νομίζουμε; Μήπως τα αεροπλάνα που καίνε καλύβια, τα οδηγούμε εμείς;
Η ιστορία του Ναπολέοντα Σουκατζίδη είναι κάτι σαν απάντηση, στην ιστορία που προχωρεί, στο μέγα ψεύδος μας, στο κενό μας: τον Σεπτέμβριο του 1943 οι Ακροναυπλιώτες κρατούμενοι οδηγήθηκαν στο νεοσύστατο Στρατόπεδο του Χαϊδαρίου. Ο Σουκατζίδης καθώς ήξερε γερμανικά, χρησιμοποιούνταν ως διερμηνέας.
Μια επίθεση των ανταρτών εναντίων του στρατηγού Κρεντς στους Μολάους, φέρνει την διαταγή να εκτελεστούν ως αντίποινα διακόσιοι κρατούμενοι.  Λίγο πριν από το χάραμα της Πρωτομαγιάς του 1944 η Γερμανική Διοίκηση μαζεύει τους κρατούμενους και δίνει στον Σουκατζίδη να διαβάσει την διαταγή και τα ονόματα.
Ο Σουκατζίδης διαβάζει στο όνομα 167 –το όνομά του- φωνάζει «Παρών» και δίνει τον κατάλογο στον Γερμανό υπαξιωματικό για να σταθεί στην πλευρά των μελλοθανάτων. Ο Φίσερ, διοικητής του Στρατοπεδου, κάνει νόημα στον Σουκατζίδη να μείνει στην θέση του.
Εκείνος τον ρωτά: «Εάν εγώ γλυτώσω, θα εκτελεστεί ένας λιγότερος;».
Ο Φίσερ του απαντά «έχω διαταγή να εκτελέσω διακόσιους».
«Άρα θα είμαι στη σειρά μου» του αντιγύρισε οι Σουκατζίδης.
Ο Ψαθάς γράφει πως τότε «ο Φίσερ, το ανθρώπινο κτήνος, στάθηκε σε στάση προσοχής».
Έτσι ο Ναπολέων Σουκατζίδης κράτησε τη σειρά του του στον κατάλογο των μελλοθανάτων, το νούμερο 167

1 σχόλιο:

  1. Και στις μέρες μας, τα εγγόνια των Γερμανών του εκτελεστικού αποσπάσματος, εξακολουθούν να μας σημαδεύουν και, με έμμεσο τρόπο, με άλλα όπλα, να μας εκτελούν...
    Ξενούδης

    ΑπάντησηΔιαγραφή